Bijgewerkt op 30 september 2026 door de redactie van Proposal Expert
Rente over een te laat betaalde factuur, voor zakelijke klanten en consumenten
Wettelijke rente bereken je zo: openstaand bedrag × rentepercentage × aantal dagen te laat ÷ 365. Voor zakelijke klanten geldt de wettelijke handelsrente, voor consumenten de lagere wettelijke rente voor niet-handelstransacties. De calculator gebruikt het percentage dat nu geldt. Kies of je klant een bedrijf of een consument is, vul het openstaande bedrag en het aantal dagen in, en je ziet de rente die je kunt vragen. Daaronder lees je vanaf wanneer de rente loopt, welke incassokosten je mag rekenen en welke betalingstermijn je in je offerte zet.
Rente = openstaand bedrag × rentepercentage ÷ 100 × aantal dagen dat de rente loopt ÷ 365
Het percentage is een jaarrente. Je rekent dus eerst de rente over een heel jaar uit en neemt daar het deel van dat hoort bij het aantal dagen dat je klant te laat is. De rente per dag is het bedrag maal het percentage, gedeeld door 100 en door 365. Wil je terugrekenen, deel dan een rentebedrag door die rente per dag. Dan weet je na hoeveel dagen dat bedrag bereikt is. Duurt de achterstand langer dan een jaar, dan tel je de rente van dat jaar bij het bedrag op en reken je daarover verder.
Een installatiebedrijf spreekt in de offerte aan een zakelijke klant een uiterste betaaldatum af. De factuur van 5.000 euro wordt pas 60 dagen na die datum betaald. Het gaat om een handelsovereenkomst, dus de wettelijke handelsrente loopt vanaf de dag na de afgesproken betaaldatum, zonder dat er een aanmaning nodig is (art. 6:119a lid 1 BW). Het percentage en het rentebedrag over die 60 dagen staan in de tabel. Daarnaast heeft het installatiebedrijf recht op ten minste 40 euro incassokosten (art. 6:96 lid 4 BW).
| Rente per jaar | 10,4% |
|---|---|
| Rente | € 85,48 |
| Vergoeding incassokosten | € 40,00 |
| Totaal te vorderen | € 5.125,48 |
Dat hangt af van je klant. Bij een zakelijke klant loopt de wettelijke handelsrente vanzelf zodra de betaaldatum voorbij is. Een consument moet eerst in verzuim zijn. Kan de vertraging je klant niet worden toegerekend, of ben je zelf in verzuim, dan is geen handelsrente verschuldigd (art. 6:119a lid 7 en 8 BW). De wet regelt het zo:
De wettelijke handelsrente geldt bij een handelsovereenkomst. Dat is volgens art. 6:119a lid 1 BW een overeenkomst tussen natuurlijke personen die handelen in de uitoefening van een beroep of bedrijf, of rechtspersonen. Rijksoverheid.nl noemt als voorbeelden een groothandel en een winkel, een gemeente en een aannemersbedrijf, of een provincie en het UWV. Voor handelsovereenkomsten met een overheidsinstantie geldt een eigen artikel, met dezelfde handelsrente (art. 6:119b BW). De gewone wettelijke rente, ook wel de rente voor niet-handelstransacties, geldt voor alle overeenkomsten met particulieren of consumenten. Denk aan een consument en een winkel, of een inwoner en de gemeente. De handelsrente is de ECB-rente plus 8 procentpunten en ligt daardoor een stuk hoger.
De twee percentages worden op verschillende manieren bepaald. De wettelijke handelsrente is gelijk aan de herfinancieringsrente van de Europese Centrale Bank voor haar meest recente basisherfinancieringstransactie vóór de eerste dag van het halfjaar, plus acht procentpunten (art. 6:120 lid 2 BW). Ze wordt dus per 1 januari en per 1 juli opnieuw bepaald. De wettelijke rente voor consumenten wordt vastgesteld bij algemene maatregel van bestuur (art. 6:120 lid 1 BW) en bekendgemaakt in het Staatsblad. Daarvoor telt de overheid 2,25 procent op bij de ECB-rente en rondt af op hele procenten. Een aanpassing gebeurt zo nodig per 1 januari of 1 juli en is maximaal 2 procentpunten per keer. Rijksoverheid.nl vermeldt steeds de actuele percentages:
De calculator rekent met enkelvoudige rente per dag: bedrag maal percentage, gedeeld door 365, maal het aantal dagen. Voor de meeste facturen die weken of maanden te laat zijn, is dat precies de berekening die je nodig hebt. Twee dingen neemt hij niet mee. Ten eerste de jaarlijkse bijschrijving. Telkens na afloop van een jaar wordt het bedrag waarover de rente loopt verhoogd met de rente over dat jaar (art. 6:119 lid 2 en art. 6:119a lid 3 BW). Bij een achterstand van meer dan een jaar is de werkelijke rente daardoor iets hoger dan de calculator laat zien. Ten tweede een wijziging van het percentage tijdens de achterstand. De calculator gebruikt voor alle dagen het percentage van nu. Loopt de achterstand over 1 januari of 1 juli heen, splits dan de periode en reken elk deel met het percentage dat toen gold. Tel verder alleen de dagen vanaf het moment dat de rente loopt, niet vanaf de factuurdatum.
Naast rente mag je redelijke kosten vergoed krijgen om je geld buiten de rechter om binnen te halen (art. 6:96 lid 2 BW). Voor zakelijke klanten en consumenten gelden daarbij verschillende regels:
De betalingstermijn in je offerte bepaalt vanaf wanneer je rente kunt vragen. Zet de termijn daarom duidelijk in je offerte en neem hem over in je opdrachtbevestiging en factuur. Vraag je bij een grotere opdracht een deel vooraf, geef de aanbetaling dan een eigen betaaldatum. Voor zakelijke klanten gelden deze regels:
De laatste stap is de afspraken in je offerte zetten. Zakelijke klanten krijgen meestal prijzen exclusief btw, met het btw-bedrag eronder. Voor consumenten schrijft de ACM dat je een verkoopprijs vermeldt inclusief btw en bijkomende kosten, en dat dit verplicht is in elk aanbod. Zet onder het totaal de betalingstermijn, als datum of als aantal dagen na de factuurdatum, en vermeld dat je bij te late betaling wettelijke rente en incassokosten rekent. In Proposal Expert berekent de prijstabel de btw en de totalen, ook de btw per regel. Met het gratis plan maak je 3 offertes en laat je 3 digitale handtekeningen per maand zetten.
De wettelijke rente over het openstaande bedrag, voor elke dag dat de rente loopt. Vermenigvuldig het bedrag met het rentepercentage, deel door 100 en door 365, en vermenigvuldig met het aantal dagen. Voor een zakelijke klant gebruik je de wettelijke handelsrente, voor een consument de wettelijke rente voor niet-handelstransacties. De calculator bovenaan gebruikt het percentage dat nu geldt.
Ja, zodra de consument in verzuim is. Dat is hij na een schriftelijke aanmaning met een redelijke termijn, of zonder aanmaning als een vaste betaaltermijn is verstreken (art. 6:82 en 6:83 BW). Je rekent dan de wettelijke rente voor niet-handelstransacties, niet de handelsrente.
Na elk vol jaar wel. Telkens na afloop van een jaar wordt de rente van dat jaar bij het bedrag opgeteld, en daarover loopt de rente verder (art. 6:119 lid 2 BW, en voor handelsovereenkomsten art. 6:119a lid 3 BW). Binnen het eerste jaar is de rente enkelvoudig.
Bij een handelsovereenkomst ten minste 40 euro, zonder aanmaning, vanaf de dag na de uiterste betaaldatum (art. 6:96 lid 4 BW). Maak je hogere redelijke kosten om je geld buiten de rechter om te innen, dan komen die ook voor vergoeding in aanmerking (art. 6:96 lid 2 BW).
Ja, als die handelt in de uitoefening van een beroep of bedrijf. Een handelsovereenkomst is een overeenkomst tussen natuurlijke personen die handelen in de uitoefening van een beroep of bedrijf, of rechtspersonen (art. 6:119a lid 1 BW). Koopt een zzp'er iets voor privé, dan is hij consument en geldt de gewone wettelijke rente.